Speuren: de natte neus achterna

RIJS/LEMMER

Asielhonden zien vaak wekenlang niet veel meer dan de kennel. Het is een situatie die voor de dieren vaak stress en onrust oplevert.

Juist die honden hebben daarom baat bij speuren vindt Nella Mastenbroek uit Lemmer. Zij geeft trainingen om de honden even weg te halen uit hun hok.

Geurspoor volgen

Vandaag mag Doeksen uit Joure speuren in het Rijsterbos. De Boston Terriër van veertien maanden is dan weliswaar geen asielhond, het puberende teefje kan wel wat uitdaging gebruiken. De hondentrainster zet een geurspoor uit op het grasveld. Aan het einde ligt een wit staafje dat gevonden moet worden. De eerste oefening is appeltje eitje. Precies op de markeerpunten stopt de hond, snuffelt en gaat recht op het doel af. Het staafje valt bij Mastenbroek voor de voeten.

Blije asielhonden

Acht jaar geleden is Nella Mastenbroek uit Lemmer begonnen met het geven van de trainingen onder de naam Speurtraining Friesland. ,,Het speuren doet zoveel goed voor honden’’, zegt ze. ,,Ik dacht: dit kunnen veel meer honden gaan doen. Toen heb ik kosteloos trainingen aangeboden bij asielen om het te proberen. Het effect was groter dan ik dacht. De honden waren na de training zo blij. En de asielmedewerkers zagen een hele andere hond die bijvoorbeeld opeens wilde knuffelen. Daarnaast kwamen de dieren weer rustig en moe terug in het asiel. Voor een paar dagen was het stressniveau gedaald.’’ Mastenbroek startte vanaf dat moment met Stichting Re-Trail Dogs, nu zo’n drie jaar geleden. En ieder jaar heeft ze speciaal voor hen een speurweekend.

Neus in de wind

Doeksen begint aan de tweede oefening. Ze mag het bos in aan een meterslange oranje lijn. Mastenbroek hangt de baas van de hond een portofoon om. Ze gaat zich zo verstoppen. Opnieuw zet ze daarmee een geurspoor uit, maar niet voordat ze een handschoen in een zakje heeft overhandigd. ,,Als ik mij zo verstop, geef ik via de portofoon door dat Doeksen aan de handschoen mag ruiken. Geef dan alleen het commando zoek en loop achter je hond aan.’’ Het is een paar minuten wachten in het stille bos. Dan geeft ze het commando. Doeksen steekt de snuit helemaal in de handschoen, niest even en spurt naar voren. Met de neus op de grond komt ze een heel eind. Dan raakt ze het spoor even kwijt, klimt op een verhoging, steekt de neus in de wind en vindt het spoor weer. Omdat de hond wat klein is, ziet ze Mastenbroek, die zich heeft verstopt in de bosjes, in eerste instantie niet. Totdat ze begint te praten. Met een paar goede likken over het gezicht, wordt ze begroet.

Pittig hersenwerk

Het doel van het speuren is om de hond een vermist persoon te laten vinden. Een mens laat 30 tot 90 milligram huidschilfers per uur los. Een duidelijk geurspoor dus voor de hond die beschikt over tussen 125 en 300 miljoen reukcellen (een mens beschikt over drie miljoen). ,,De neus van een hond is een fantastisch gegeven. Hij kan stereo ruiken en heeft het orgaan van Jacobson. Dat is een gedeelte in de kop waarin geur en geheugen samen komen. We maken met het speuren dus gebruik van de natuurlijke drift. Het speuren is een verrijking. Het is echt hersenwerk met de neus. Een kwartiertje zoeken is veel vermoeiender dan een half uur wandelen.’’

Banjeren door de bosjes

De oefeningen zijn ook intensief voor Doeksen. Toch lijkt de kleine Boston er geen genoeg van te krijgen. De volgende wordt daarom toch een beetje moeilijker met onderweg een kruispunt en een dassenburcht. En lastiger is het zeker. Na het besnuffelen van de handschoen gaan de eerste meters voortvarend. Maar op het kruispunt is ze het spoor kwijt. Ging ze nu rechtdoor of toch naar rechts? De hond komt er niet uit. Mastenbroek geeft aanwijzingen via de portofoon. ,,Loop maar een paar stappen terug.’’ De hond loopt mee terug en vindt het spoor weer. Maar van wie? Dwars door de begroeiing van het Rijsterbos kiest de hond een rechte lijn naar de burcht. Dan twijfelt ze en steekt ze de kop in de lucht. Gelukkig voor de baas zet Doeksen koers naar Mastenbroek die achter de boom zit en wordt overladen met kusjes.

Scholing aan asielmedewerkers

Mastenbroek geeft graag scholing aan asielmedewerkers. Die willen graag bijleren, maar vaak ontbreekt het hen aan tijd en geld. ,,De honden hebben er zoveel baat bij. De afgelopen jaren is veel veranderd in de hondentraining. Voorheen was het gericht op de dominantietheorie. Die onderzoeken blijken nu achterhaald. Hardhandig zijn blijkt helemaal niet nodig. Samenwerken is veel beter. Helemaal voor het speuren, want hier heb jij de hond nodig en niet andersom. Dit kun je niet afdwingen.’’

Speurdag

Op 18 november houdt Nella Mastenbroek met Stichting Re-Trail Dogs een speurdag voor asielhonden. Kijk voor meer informatie op www.re-traildogs.nl. Er is nog plaats voor asielhonden. Baasjes die met hun hond willen speuren kunnen kijken op speurtraining.nl of bellen met 06-52251618.s


Auteur

Brenda van Olphen