Recensie | Indringende jeugdroman van Jacques Vriens met als thema ‘scheiden’

JOURE – Scheiden lijkt onderhand tot het nieuwe normaal te behoren. Afgelopen jaar waren er maar liefst 34.000 scheidingsprocedures. Het aantal kinderen dat ermee te maken kreeg bedroeg ruim 30.000.

Jeugdboekenauteur Jacques Vriens besloot scheiden tot thema te maken van zijn nieuwe jeugdroman. Een boek dat kinderen met gescheiden ouders, of zij die gaan scheiden, een hart onder de riem kan steken. Kinderen, die niet met die problematiek opgroeien, krijgen inzicht in het ingrijpende gebeuren waarmee veel van hun kameraadjes te maken krijgen. 

Jacques Vriens: ‘Mijn vader woont in het tuinhuis’. Van Holkema & Warendorf. ISBN 978 90 00 37346 8.

Onder het eten van het toetje krijgt de tweeling Lara en Joeri van de ouders Maud en Vincent plotseling te horen dat die gaan scheiden. Hoewel de ouders het gebeuren proberen te verzachten komt de boodschap hard aan bij de kinderen. Bij de zachtaardige, vaak relativerende Lara en bij de vaak driftige Joeri.

Hoewel de helft van de ouders van hun klas gescheiden is, hebben de kinderen er problemen mee het aan hun klasgenootjes mede te delen. Thuis proberen Maud en Vincent zo gewoon mogelijk te doen, maar vaak heeft het iets onnatuurlijks. Ruzies en ogenschijnlijk gewone zaken wisselen elkaar af. Bij het spelen van het spel Monopoly denkt Lara: ,,We spelen  een niks-aan-de-hand-gezin”. Door élk van de twee kinderen anders tegen de situatie aan te laten kijken,  wordt het verhaal noch te lichtvoetig noch te zwaar op de hand. 

Op school is het de begripvolle juf Jannie die de kinderen probeert warmte te geven en te ondersteunen waar nodig. 

Allerlei gebeurtenissen waaronder de ouderavond waarop de schoolkeuze aan de orde komt kennen spanningen. Moeder, die het niet ziet zitten dat Joeri  naar het VMBO gaat, gesprekken die de kinderen niet ontgaan over de mediator Annelies van de Rijd, die de kinderen aanduiden als ‘Annelies van de Scheid…’

Als vader zijn intrek neemt in het tuinhuis van een kennis merkt Joeri op: ,,Mijn vader studeert voor tuinkabouter”, omdat het huisje piepklein blijkt te zijn. 

Ruzies op school met andere kinderen, de houding van de grootouders ten aanzien van de scheiding, het vragen aan de ouders apart om toch maar gelijk te krijgen: ,,Mam vindt het goed. Mag het van jou?” worden uiterst subtiel door Vriens aangekaart.  Ook “de grote auto”, “de kleine auto”, de verkoop van het huis, de invulling van de kerstdagen ( wie bij wie en hoe lang…) zijn zaken die breed uitgemeten worden. Wanneer de kinderen vernemen van een ouderschapsplan, nemen ze zelf maatregelen…

Door de problematiek van het scheiden hier en daar luchtig aan te kaarten, tussen de loodzware problemen waar het gezin mee te maken heeft, is ‘Mijn vader woont in het tuinhuis’ een indringend boek geworden. Zowel  kinderen die gescheiden ouders hebben, als kinderen waarvan de ouders nog in scheiding liggen zullen begrip en inzicht krijgen. Ook volwassenen kan ik dit boek meer dan ooit aanraden!

Vriens probeert steeds het beste van de mens in zijn werk naar voren te laten komen. Wat dat betreft is de laatste pagina daar een mooi voorbeeld van: ,,In de meivakantie zaten ze een weekje met mam in een huisje in Zuid-Limburg. Dat was geen probleem voor hun vader, want hij ging eind mei mee op schoolkamp met groep acht. Juf Jannie had ouders gevraagd als extra begeleiding. Mam kwam met het idee dat pap mee zou gaan. En op de afscheidsavond van groep acht zaten ze samen in de zaal. Naast elkaar.” 

Koos Schulte