Recensie | Grafische avonturen in ‘Scratches 2’ en ‘Stripglossy 9’

Joure

Sommige striptijdschriften verschijnen enige malen per jaar zoals ‘Stripglossy’, dat vier keer op de deurmat belandt, en ‘Scratches’ dat het moet doen met slechts één verschijning per jaar. Nu is het (eindelijk) weer zover. 

‘Stripglossy’ nummer 9 is uit en ‘Scratches 2’ eveneens, het internationale stripmagazine dat het accent legt op met name de Nederlandse en Vlaamse auteurs.

‘Scratches 2’. Scratch Books, Amsterdam. ISBN 978 94 92 117 75 5. 

Hoewel ‘Scratches’ zich wil profileren als een periodiek dat zich met name bezighoudt het beste (strip)werk van Nederlandse en Vlaamse auteurs onder ieders aandacht te brengen, lijkt het erop dat het accent geleidelijk aan meer en meer gelegd wordt op het werk van buitenlandse auteurs. Mooi omdat het in het Engels uitgegeven blad internationaal zo meer aan de weg kan timmeren, enigszins jammer omdat Nederland en België momenteel een groot arsenaal aan toptalent kent, Aimée de Jongh, Veerle Hildebrandt, enz. 

Achter het omslag in collagevorm van de Vlaming Lukas Verstraete, dat op mij overkomt als een dichtgeslibde tatoeage, bevindt zich een rijke schakering aan grafisch materiaal, de helft afkomstig van Vlamingen en Nederlanders, de andere helft afkomstig van zowel Noren, Zwitsers, Chinezen en Amerikanen.

Alle makers kennen achterin een korte biografie; enige essays verduidelijken het werk van een kunstenaar. 

Heerlijk grafisch is ‘The lights of home’ van Tobias Schalken, een strip die opgezet is in geel, grijs en zwart om het avondlijke extra te benadrukken.  De strips van Brecht Evens, Brecht Vandenbroucke, een Vlaming die de heerlijke humor á la Herr Seele en Kamagurka lijkt te profileren, en de al even kleurrijke pagina’s van de Duitse kunstenaar Henning Wagenbreth maken de mens blij! De woordloze strip van de Zwitser Helge Reumann, opgezet in de kadering van de vroegere Sjors & Sjimmie-strip van Frans Piët, is voor mij ongrijpbaar.

Hoe prachtig daarentegen zijn de strips van de Fransman Jochen Gerner,  uiteraard Charles Burns, Robert Crumb en Charles Guthrie. 

De Nederlanders Wasco, heerlijk grafisch werk, Erik Kriek (‘In the Pines’) en Typex bewijzen de concurrentie met de buitenlandse illustratoren moeiteloos aan te kunnen. Het voorproefje dat de laatste ons toont van zijn op stapel staande graphic novel over Andy Warhol lijkt alle verwachtingen te overtreffen!

Van de essays spreken me die over Frank King (1883-1969), de tekenaar, die verantwoordelijk was voor de strip ‘Gasoline Alley’ en Bob van de Born (1927-2017) het meest aan. Laatstgenoemde  Nederlandse tekenaar maakte maar liefst 2929 cartoons van Professor Pi, een kleine geleerde, die op elke tekening de meest extravagante situaties zou meemaken. Heel jammer dat het merendeel van de Professor Pi-stroken, een stuk vaderlands erfgoed van jewelste(!), slechts antiquarisch te verkrijgen is, op één enkel boekje na. Ligt hier niet een mooie taak voor Scratch om deze strip nieuw leven in te blazen als integrale? Het tekstloze zou de overstap naar het buitenland eveneens een stuk eenvoudiger maken! 

De Nederlandse illustrator Theo de Feyter maakte in het door oorlogshandelingen getroffen Aleppo een indringende serie illustraties, die weergeven hoe het daar ooit was en nu is…

Niet al het werk in deze tweede bundel van Scratches was voor mij aansprekend. Toch is het weer een blad, uitgegeven als een boekwerk, dat internationaal zal opvallen door de enorme kwaliteiten van de medewerkers, redactieleden en auteurs en de prima grafische verzorging. Ik kan het  iedereen aanraden!

‘Stripglossy 9’. Personalia, Leens.  ISBN 978 94 928 4018 9.

Centraal in de nieuwe Stripglossy staat ditmaal Fred de Heij (1960), die zich gasthoofdredacteur mag noemen.  Deze tekenaar die in 2014 de Stripschapprijs won, is zo begenadigd dat hij in vrijwel elke stijl kan werken en voor diverse doelgroepen, van mierzoet tot uiterst gewelddadig. Zo maakte hij bij de onvoltooide serie ‘Flynn’ van Dick Matena een gefingeerd omslag van deel 75, tekende hij het uiterst realistische korte verhaal ‘Carola wil het leven in’ en zette hij een strip op: ‘De overval’. Dat hij daarbij bewust teruggegrepen heeft op klassieke westerns als ‘Cisco Kid’ van Salinas en op ‘Jerry Spring’ van jijé zij hem vergeven.  Het resultaat is in elk geval een weergaloos goed getekend kort verhaal waarvan westernliefhebbers zullen smullen en aankomend tekenaars met jaloezie naar zullen opkijken. Is het uitgeverij Personalia zelf die het voortouw neemt om De Heij een western te laten opzetten, die internationale capaciteiten heeft..?

Verder onder anderen weer een amusant verhaal van ‘De Generaal’, het verfijnd getekende korte verhaal ‘Scarlet Edge’ van Anco Dijkman, episode 8 van Eric Heuvels ‘De meimoorden’ over spionage in de vroege jaren 40, ‘Finn’, het helaas voortijdig afgeblazen project van Matena om met een snelle comic voor den dag te komen, het grappige ‘Man en paard’ van Meinte Strikwerda, het kop noch staart verhaal ‘De Lijn’ van Hugo Seriese en aandacht voor Jesse van Muylwijck, wiens strip ‘De Rechter’ 25 jaar bestaat. Proficiat!

En natuurlijk zijn er weer de weetjes, die er mede voor zorgen dat het prima verzorgde tijdschrift, ditmaal vergezeld van een aardig nummer 9A, de lezers al doet uitkijken naar de volgende editie!


Auteur

Koos Schulte